دیزی یا آبگوشت یکی از اصیلترین غذاهای ایرانی است که بوی نان سنگک داغ کنار آن، یادآور روزهای خوش خانه مادربزرگهاست. این غذای خوشطعم و مقوی با ترکیب گوشت، حبوبات و سبزیجات مختلف پخته میشود و اگر درست و اصولی آماده شود، طعمی بینظیر و عطر واقعی ایران قدیم را به سفره میآورد. در این آموزش شما یاد میگیرید چطور یک دیزی سنتی تمامعیار درست کنید که هم از نظر طعم بینقص باشد، هم از نظر ارزش غذایی غنی.
مواد اولیه مورد نیاز (برای ۴ نفر):
- گوشت گوسفندی با استخوان (دنده یا ماهیچه): ۵۰۰ گرم
- نخود پادمهر (بستهبندی آماده و تمیز): نصف پیمانه
- لوبیا سفید پادمهر: نصف پیمانه
- سیبزمینی متوسط: ۲ عدد
- گوجهفرنگی درشت: ۲ عدد
- پیاز: ۱ عدد بزرگ
- رب گوجهفرنگی: ۱ قاشق غذاخوری
- زردچوبه، فلفل سیاه، نمک: به میزان لازم
- لیموعمانی یا تمر هندی: برای طعمدهی
- آب جوش: حدود ۶ پیمانه
🫘 آمادهسازی حبوبات
یکی از مهمترین رموز خوشطعم شدن دیزی، استفاده از حبوبات تازه و تمیز است. نخود و لوبیا پادمهر گزینهای عالی هستند؛ چون این حبوبات قبل از بستهبندی انتخاب و پاکسازی میشوند، بنابراین نیازی به چند مرحله شستوشوی اضافه نیست.
بهتر است نخود و لوبیا را از شب قبل در آب خیس کنید تا هم نفخ آنها گرفته شود، هم سریعتر بپزند. اگر زمان ندارید، میتوانید از روش خیساندن سریع استفاده کنید: حبوبات را ۵ دقیقه بجوشانید و سپس بگذارید نیم ساعت در همان آب بمانند.
مراحل پخت دیزی ایرانی اصیل
- تفت دادن پیاز و گوشت: در قابلمه یا سنگ دیزی، کمی روغن بریزید. پیاز خردشده را تفت دهید تا طلایی شود. سپس گوشت را اضافه کرده و روی حرارت ملایم تفت دهید تا رنگ آن قهوهای ملایم شود. در همین مرحله زردچوبه را اضافه کنید.
- اضافهکردن حبوبات پادمهر: نخود و لوبیاهای خیساندهشده پادمهر را اضافه کنید. چون این حبوبات زودپز و تمیز هستند، نیازی نیست جداگانه نیمپز شوند.
- افزودن گوجه و رب: گوجههای خردشده و رب گوجهفرنگی را اضافه کنید و چند دقیقه تفت دهید. این کار باعث خوشرنگ شدن و طعمدار شدن آبگوشت میشود.
- افزودن آب جوش و ادویهها: آب جوش را روی مواد بریزید تا روی آنها را کامل بپوشاند. فلفل، نمک (در آخر پخت اضافه شود) و لیموعمانی را نیز اضافه کنید. در قابلمه را بگذارید و اجازه دهید دیزی با حرارت ملایم به آرامی بپزد.
- نزدیک پایان پخت: حدود یک ساعت پیش از آمادهشدن غذا، سیبزمینیها را اضافه کنید تا خرد نشوند و شکل خود را حفظ کنند. پس از حدود ۴ تا ۵ ساعت پخت، دیزی شما آماده است.
🍛 سرو دیزی ایرانی به سبک سنتی
دیزی را معمولاً در دو بخش سرو میکنند:
ابتدا آب گوشت را در کاسه میریزند و به آن نان ترید میکنند (اصطلاحاً ترید). سپس باقی مواد را با گوشتکوب له کرده و به عنوان گوشتکوبیده سرو میکنند. همراه این غذا میتوانید ترشی، سبزی خوردن، پیاز و دوغ سرد ایرانی میل کنید.
💡 نکات طلایی برای خوشطعمتر شدن دیزی
- استفاده از نخود و لوبیا پادمهر باعث میشود بافت حبوبات شما در پخت له نشود و مزهی طبیعیتری داشته باشد.
- در طول پخت، در ظرف را برندارید تا بخار فرار نکند.
- اگر دوست دارید دیزی شما خوشرنگتر شود، مقدار کمی زعفران دمکرده در انتهای پخت اضافه کنید.
- بهترین ظرف برای پخت دیزی، ظرف سفالی یا سنگی است؛ زیرا دما را یکنواخت پخش میکند.
🔸 نتیجهگیری
با رعایت همین چند مرحله ساده، میتوانید یک دیزی ایرانی اصیل و پرمزه در خانه تهیه کنید. استفاده از حبوبات بستهبندی پادمهر علاوه بر صرفهجویی در زمان، کیفیت و طعم غذا را هم بهتر میکند. اگر میخواهید طعم ناب دیزیهای قدیمی را زنده کنید، کافی است کمی صبر، علاقه و مواد اولیه مرغوب داشته باشید.